Autonomie en verbondenheid
Ervaringsgerichte therapie, ook wel experiëntiële systeemtherapie genoemd, gaat er van uit dat elk mens twee fundamentele behoeften heeft, die zijn handelen in contact met de ander bepalen: de behoefte aan autonomie (de zorg voor jezelf, het nastreven van eigen ontwikkeling) en de behoefte aan verbondenheid (de zorg voor de ander, voor de ander van betekenis te kunnen zijn).
Je ziet dit al in de ontwikkeling van een kind. Bij je geboorte ben je volledig afhankelijk van je ouders/verzorgers, maar begint de ontwikkeling van autonomie ook al meteen, omdat je losgemaakt wordt van de navelstreng. In de puberteit wordt de behoefte aan meer autonomie nog duidelijker zichtbaar.
Hoewel deze twee behoeften elkaar enerzijds aanvullen, komen ze anderzijds met elkaar in conflict. Ze lijken ook met elkaar in tegenspraak te zijn. Het gaat er dus om hier een balans in te vinden. Dat is niet altijd een makkelijk te realiseren opgave omdat hetgeen wij willen (geven) niet altijd datgene is wat de ander wil (ontvangen). En wat wij nodig hebben is niet altijd wat de ander heeft te bieden.
De balans verdwijnt wanneer wij ons gaan opofferen ten behoeve van de ander (verlies aan autonomie) of wanneer in de zorg voor onszelf de ander niet of nauwelijks meer wordt gezien (verlies aan verbondenheid). Het verdwijnen of doorslaan van deze balans vormt de kern van veel problemen waarmee mensen in therapie komen.
In een gezonde situatie groeit een mens van afhankelijkheid, naar onafhankelijkheid naar wederzijdse afhankelijkheid. Waarin de autonomie en verbondenheid hun balans hebben gevonden.
Gestalttherapie is de therapie van het contact. Gestalttherapie werd ontwikkeld door psychiater Fritz Perls, zijn vrouw de psychologe Laura Perls samen met Ralph Heffeline en Paul Goodman
Gestalt therapie leert dat we in het contact met de ander soms processen niet afmaken. We blokkeren daar in en daardoor ontstaat een gebeurtenis die niet af is (een onaffe Gestalt).
Door samen te kijken naar waar je in vastloopt, of waar je weer in beweging wilt komen, kun je deze processen af maken, waardoor je weer meer tot je recht komt.